رابطه سواد هوش مصنوعی با حرفه‌ای‌گری معلمان کشور: نقش میانجی رفتارهای کاری نوآورانه

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

10.22059/jomc.2026.400972.1008868

چکیده

با ظهور فناوری‌های نوظهور در عصر دیجیتال، ادغام هوش مصنوعی در نظام‌های آموزشی به یک ضرورت انکارناپذیر تبدیل شده که که مستلزم بازتعریف نقش‌ها و توانمندی‌های حرفه‌ای معلمان است. در همین راستا، هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه سواد هوش مصنوعی و حرفه‌ای‌گری معلمان با نقش میانجی رفتارهای کاری نوآورانه است. این پژوهش از نوع توصیفی-همبستگی و با هدف کاربردی انجام شد. جامعه آماری شامل تمامی معلمان مقاطع تحصیلی مختلف کشور بود. با استفاده از فرمول کوکران، نمونه‌ای به حجم 604 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شد. ابزار گردآوری داده‌ها شامل سه پرسش‌نامه سواد هوش مصنوعی وانگ و همکاران (2023)، پرسش‌نامه حرفه‌ای‌گری معلمان هوی و همکاران (1998) و پرسش‌نامه رفتارهای کاری نوآورانه مسمان و همکاران (2010) بود. داده‌ها با استفاده از نرم افزار Smart PLS3 و آزمون مدل‌سازی معادلات ساختاری تحلیل شدند. نتایج نشان داد که سواد هوش مصنوعی معلمان با دو متغیر رفتارهای کاری نوآورانه و حرفه‌ای‌گری معلمان رابطه مستقیم و معناداری دارد. همچنین رفتارهای کاری نوآورانه به عنوان متغیر میانجی، نقش تقویت‌کننده‌ای در رابطه میان سواد هوش مصنوعی معلمان و رفتارهای کاری نوآورانه آنها ایفا کرد. ضرایب مسیر، آماره‌های tو نتایج بوت استرپ نشان داد که مدل پیشنهادی از برازش مطلوبی برخوردار است. یافته‌ها تأکید می‌کنند که میزان سواد هوش مصنوعی معلمان و رفتارهای کاری نوآورانه نقش تعیین‌کننده‌ای در بهبود حرفه‌ای‌گری آنها دارد. ایجاد جو سازنده و حمایتی برای افزایش مهارت‌ها و شایستگی‌های معلمان در حوزه هوش مصنوعی و همچنین ترویج فرهنگ نوآوری و خلق ایده می‌تواند موجب ارتقاء حرفه‌ای‌گری معلمان گردد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات