ارائه الگوی سایش اجتماعی در بطن فرهنگ سازمان‌های دولتی (با تکیه بر نظر خبرگان سازمانی)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه لرستان، خرم آباد، ایران

2 کارشناسی ارشد گروه مدیریت، واحد ملایر، دانشگاه آزاداسلامی ، ملایر، ایران

چکیده

فرهنگ سازمانی یکی از پرکشش‌ترین عوامل شکل‌دهنده عملکرد فردی و سازمانی است که اگر درگیر مسائل مخرب و منفی شود، آثار زیانباری خواهد داشت. یکی از عارضه‌های منفی که رنگ و بوی فرهنگی داشته و بر عملکرد فردی و سازمانی تاثیر بسیاری دارد، سایش اجتماعی است. سایش اجتماعی یک پدیده سازمانی با خوانش فرهنگی است که دلالت بر رفتارهای منفی در تعاملات و ارتباطات اجتماعی افراد یک سازمان دارد و به‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌عنوان یک تهدید جدی برای اثربخشی آن شناخته می‌شود. لذا، پژوهش حاضر با هدف ارائه الگوی سایش اجتماعی در بطن فرهنگ سازمان‌های دولتی؛ با تکیه بر نظر خبرگان سازمانی انجام پذیرفت. این پژوهش در زمره پژوهش‌های کیفی با رویکرد اکتشافی است. جامعه آماری پژوهش مدیران منابع انسانی سازمان‌های دولتی و اساتید دانشگاه به‌‌‌‌‌عنوان خبرگان‌ هستند که با استفاده از روش نمونه‌گیری گلوله برفی انتخاب شده‌اند‌. ابزار گردآوری داده در پژوهش حاضر مصاحبه نیمه ساختار یافته است که روایی و پایایی‌ آن با استفاده از روایی محتوایی و آزمون درون گذار-میان کدگذار‌‌ بررسی شد. داده‌های به‌‌‌‌‌‌‌‌دست آمده با استفاده از روش Grounded theory و روش کدگذاری‌ و با بهره‌‌‌‌گیری از نرم‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌افزار Atlas.tiتحلیل شد و مدل سایش اجتماعی تدوین گشت. نتایج پژوهش مشتمل بر شناسایی عؤا‌مل علی، عؤا‌مل میانجی، عوامل زمینه‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌ای، پدیده محوری، استراتژی‌‌‌‌‌ها و پیامدهای سایش اجتماعی است. به‌عنوان نمونه، عوامل علی سایش اجتماعی به صورت فردی و سازمانی متشکل از مولفه‌‌هایی‌ همچون پرخاشگری، حسادت، ابراز احساسات منفی، تخریب، زیر‌آب‌‌زنی، شایعه پراکنی، مدیریت ناکارآمد، سیستم تنبیهی نامؤثر‌، عدم وجود اعتماد و احترام در سازمان، جو رقابتی و فضای تعارض آفرین است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات